Evidence based foodplatform - geschreven door diëtisten en wetenschappers
​Instagram: @marijkeberkenpas​

Hai Reader,

In deze nieuwsbrief:

• Alcohol & EAT Lancet in Broodje Jaap!
• Airfryer gezonder?
• ​Masterclass microbioom​

Afgelopen week kwam het tweede EAT-Lancet-rapport uit. Een internationale groep topwetenschappers laat daarin zien dat ons huidige voedselsysteem niet alleen het klimaat en de natuur onder druk zet, maar ook wereldwijd bijdraagt aan chronische ziekten. Best confronterend, maar ook hoopgevend: de oplossingen liggen op ons bord.

Het zogeheten planeetgezonde dieet, waarmee we in 2050 de wereld kunnen voeden, ziet er heel anders uit dan hoe we in Nederland eten. Waar wij gemiddeld zo’n > 600 gram vlees per week eten, adviseert EAT-Lancet slechts ongeveer 100 gram rood vlees: één hamburger per week dus. Er is ook nog wat ruimte voor kip, vis, eieren en zuivel, maar de nadruk ligt veel meer op groente, fruit, volkoren granen, peulvruchten en noten.

Dat vraagt om flinke verschuivingen. Die zouden niet alleen de CO₂-uitstoot kunnen halveren, maar ook wereldwijd miljoenen sterfgevallen per jaar kunnen voorkomen. Want wat gezond voor de planeet is, is ook gezond voor jou. De grote vraag is natuurlijk: hoe realistisch is het om iedereen in Nederland zo te laten eten? Of om iets meer in die richting te komen? Het houdt me bezig.

Eet als een expert 2.0

Morgen ga ik op schrijfweek met mijn Eet als een expert 2.0-collega’s, en het onderwerp zal zeker op de agenda staan. Hoe laten we duurzaamheid terugkomen in het boek, en op een manier die bij ons en de Nederlandse consument past?

Zelf probeer ik ook stappen te zetten. Zo drink ik havermelk in mijn cappuccino in plaats van koemelk en eet ik vegetarisch. Maar eerlijk is eerlijk: meer peulvruchten en minder yoghurt zou vaker kunnen doen.

Meer weten? Lees dan dit artikel in NRC of luister naar onze podcast: er staat ook een nieuwe Broodje Jaap voor je klaar over het EAT-Lancet-rapport.

ir. Marijke Berkenpas
Diëtist & voedingswetenschapper​
​Founder I'm a Foodie​

​

​

​

Ohja nog eens wat anders. Ik heb onlangs een airfryer gekocht. #nospon en weet nog niet of ik fan ben :-). Ik ga proberen tofu nu een keer echt lekker en knapperig klaar te maken. Houd je op de hoogte! Heel vaak krijg ik deze vraag: is eten uit de airfryer gezonder?

​

Dat hangt af van wat je erin stopt. Een kroket wordt niet ineens gezond in een airfryer, maar het apparaat kan wél een gezonder alternatief zijn voor frituren, omdat je veel minder vet gebruikt. Maar let op: veel airfryer diepvriesfriet en -snacks zijn al voorgefrituurd. Zelf aardappels snijden en een beetje olijf- of zonnebloemolie gebruiken is de beste keuze. En bak niet te donker: bij te hoge temperaturen kan acrylamide ontstaan, een stof die mogelijk kankerverwekkend is.
​

#207 Alcohol adviezen

Elk glas telt, maar hoe groot is dat effect nou echt? In deze aflevering van Broodje Jaap bespreken we of “veilig alcoholgebruik” bestaat en hoe stevig het bewijs achter nationale en internationale richtlijnen is. Waar komt het idee vandaan dat een glas rode wijn goed zou zijn voor je hart, en wat doet alcohol in je lijf (ook bij lage hoeveelheden?). We kijken naar verschillen tussen mannen en vrouwen, en hoe je risico’s zich opstapelen als je ook rookt of overgewicht hebt. Ook bespreken we waarom drinken zo normaal gevonden wordt, en wat slim beleid zou kunnen zijn: hogere accijnzen en strengere reclamebeperkingen, of gewoon iedereen zelf laten kiezen? En: kun je de schade compenseren door gezond te eten, bijvoorbeeld volgens het mediterrane dieet, of werkt het niet zo simpel? Na deze aflevering weet je waar de “max. één per dag” vandaan komt, waarom adviezen wereldwijd van elkaar verschillen, en wat dat voor jou betekent.​
​
​#208 Eet voor de planeet: EAT Lancet 2.0

Wereldwijd hebben miljarden mensen geen toegang tot gezonde voeding, met grote gevolgen voor gezondheid, ongelijkheid en het milieu. Terwijl honger in sommige regio’s langzaam afneemt, nemen conflicten, klimaatverandering en overgewicht wereldwijd juist toe. Ons voedselsysteem zet druk op de planeet, maar biedt tegelijk een unieke kans om gezondheid, welvaart en duurzaamheid te verbeteren. Vorige week verscheen het EAT-Lancet 2.0-rapport, waarin internationale wetenschappers laten zien hoe we binnen de grenzen van de aarde iedereen van gezond voedsel kunnen voorzien. Hun boodschap is confronterend, maar ook hoopgevend: de oplossingen liggen voor een deel op ons bord. In deze aflevering bespreken we de belangrijkste inzichten uit het rapport, de reacties in media en op social media, en hebben we het over de onafhankelijkheid van de EAT-Lancet-commissie. Luister de show!​
​
🎧 Luister je mee?
👉 Word Vriend van de Show. Voor maar €2,50 per maand: goedkoper dan je cappuccino-verslaving 🙃.

​A.s. donderdag (donderdag 9 oktober) is alweer de allerlaatste masterclass special van deze serie.. We sluiten af met een persoonlijk favoriet onderwerp: het microbioom. Dit is het fantastische ecosysteem van microben dat in jouw darmen leeft. En raad eens? Deze microben zijn dol op vezels, het is hun lievelingsmaal! 🌱

De masterclass wordt gegeven door Marieke van de Put. Zij is diëtist en gezondheidswetenschapper, en werkte twee jaar bij de Vrije Universiteit Amsterdam als projectleider van een voedingsonderzoek naar het effect van verschillende diëten op het darmmicrobioom. Vanuit haar ervaring en nieuwsgierigheid kan Marieke je als geen ander meenemen in deze fascinerende wereld in je darmen, én laten zien hoe je daar met voeding invloed op kunt hebben voor je gezondheid.

📅 Datum en tijd: donderdag 9 oktober 2025, 12.00 – 13.30 uur (replay beschikbaar)
🖥️ Locatie: gewoon vanuit het comfort van je eigen huis